Ponowne uwodnienie osuszonych torfowisk
Niemiecka firma aeco we współpracy z Centrum Ochrony Mokradeł prowadzi pierwszy w Polsce program ponownego uwodnienia osuszonych torfowisk na terenach rolniczych, finansowany w całości ze sprzedaży tzw. kredytów węglowych, czyli powstrzymanych emisji dwutlenku węgla z rozkładu torfu.
Najczęściej torfowiska były (i, niestety, wciąż są) osuszane na potrzeby rolnictwa lub leśnictwa. Ich osuszanie powoduje emisję dużych ilości dwutlenku węgla, co przyczynia się do zaostrzenia kryzysu klimatycznego. Spuszczanie wody z krajobrazu niszczy ekosystemy wodno-błotne wraz z zamieszkującymi je gatunkami roślin i zwierząt oraz pogłębia suszę i przyczynia się do strat w uprawach.
W Polsce, na skutek wielkoskalowych melioracji, osuszone zostało ponad 85% powierzchni torfowisk.

Odtwarzanie torfowisk z korzyścią dla rolników, inwestorów i planety
Poza poprawą retencji i łagodzeniem skutków suszy w gospodarstwie, program oferuje rolnikom wymierne korzyści finansowe w formie corocznych płatności za ograniczenie emisji dwutlenku węgla z rozkładającego się torfu (tzw. kredyty węglowe). Jest to możliwe dzięki współpracy z aeco – innowacyjną firmą specjalizującą się w odtwarzaniu torfowisk w Europie.
Współpraca z rolnikami i właścicielami gruntów opiera się na dobrowolności. Osoby, które zdecydują się przystąpić do programu, nie ponoszą żadnych kosztów: aeco pokrywa w całości wydatki związane z planowaniem, uzyskaniem pozwoleń, pracami renaturyzacyjnymi oraz monitoringiem. A właściciele gruntów otrzymują co roku płatności za każdy hektar ponownie uwodnionych torfowisk przez cały czas trwania projektu (maksymalnie 40 lat), przy zachowaniu możliwości dalszego rolniczego użytkowania terenu.
Warunki przystąpienia do programu
Do programu kwalifikują się następujące obszary:
- osuszone, niezadrzewione torfowiska użytkowane rolniczo
- minimalna grubość warstwy torfu: 30 cm
- minimalna powierzchnia obszaru: 25 ha
- minimalny czas trwania projektu: 10 lat, ale im dłużej, tym większe płatności dla rolników (maksymalnie 40 lat)
Twoje działki spełniają powyższe kryteria?
Kliknij w obrazek i sprawdź, jaki jest potencjał Twojego terenu, wypełniając poniższą ankietę na stronie aeco:
Jak wygląda cały proces — od zgłoszenia się do programu do pierwszych wypłat?
- Proces rozpoczyna się od zdalnej analizy terenu na podstawie danych satelitarnych oraz wstępnej wizyty terenowej, podczas której oceniamy kluczowe cechy obszaru — roślinność, właściwości torfu i warunki hydrologiczne.
- Następnie aeco opracowuje wstępny plan renaturyzacji, a właściciel gruntu otrzymuje ofertę wraz z prośbą o podpisanie listu intencyjnego.
- W kolejnym etapie przeprowadzamy szczegółową ocenę wykonalności projektu: inwentaryzację roślinności, analizę profili torfowych oraz szacowanie aktualnych emisji gazów cieplarnianych dla całego obszaru.
- Aeco zawiera umowę projektową z właścicielem gruntu, która precyzuje wysokość przychodów.
- Po podpisaniu umowy finalizujemy planowanie oraz dokumentację niezbędną do uzyskania pozwoleń i rejestracji projektu węglowego.
- Następnie wdrażamy działania renaturyzacyjne, w tym instalację czujników poziomu wody umożliwiających ciągły monitoring hydrologiczny terenu.
- Po roku zbierania danych analizujemy wyniki pomiarów, obliczamy osiągniętą redukcję emisji i przekazujemy raport do weryfikacji niezależnemu podmiotowi zewnętrznemu.
- Po pomyślnej weryfikacji emitowane są kredyty węglowe, które aeco sprzedaje na dobrowolnym rynku węglowym.
- Po sprzedaży kredytów węglowych wypłata trafia do właściciela gruntu.
- Cykl monitoringu, raportowania i weryfikacji powtarza się przez cały czas trwania projektu.
Czas od pierwszej wizyty terenowej do pełnego wdrożenia wynosi zazwyczaj od 1 do 3 lat.
Rolnictwo bagienne
To, w jakim stopniu dotychczasowe gospodarowanie gruntem może być kontynuowane, zależy przede wszystkim od uzgodnionego z właścicielem poziomu, na jaki podniesiony zostaną wody gruntowe. Im wyższy poziom wody, tym większa redukcja emisji i potencjalne przychody z kredytów węglowych. W wielu przypadkach działalność rolnicza może być kontynuowana, choć czasem konieczne są pewne dostosowania, na przykład zastosowanie maszyn przystosowanych do pracy w warunkach wysokiego uwodnienia (ratraki, ciągniki na bliźniaczych kołach). W niektórych sytuacjach całkowite zaprzestanie użytkowania gruntu może również być rozważaną opcją.
Aby ułatwić podjęcie decyzji, przygotowujemy różne scenariusze renaturyzacji i wspólnie z właścicielami oraz zarządcami gruntów szukamy najlepszego rozwiązania dla każdego obszaru. Naszym celem jest znalezienie równowagi między dotychczasowym sposobem gospodarowania a celami środowiskowymi, przy jednoczesnym zapewnieniu opłacalności ekonomicznej.
Więcej informacji o programie znajdziesz na stronie: www.aeco.earth
Masz więcej pytań?
Skontaktuj się z naszym ekspertem:
dr Mariusz Simka
specjalista ds. ponownego uwodnienia torfowisk
m.simka[at]bagna.pl
kom. 452 775 170
Aeco to międzynarodowa firma zajmująca się renaturyzacją torfowisk, która łączy ochronę klimatu z interesem ekonomicznym właścicieli gruntów, inwestorów i biznesu. Firma zarządza całym procesem — od planowania działań renaturyzacyjnych i podnoszenia poziomu wód, przez finansowanie, po monitoring i certyfikację redukcji emisji CO₂ oraz innych usług ekosystemowych. Model aeco opiera się na wyrównaniu interesów wszystkich stron: właściciele gruntów otrzymują coroczne wynagrodzenie bez ponoszenia kosztów, firmy uzyskują dostęp do wiarygodnych certyfikatów węglowych, a inwestorzy — zwrot z inwestycji w zieloną klasę aktywów.


